Ağustos ayının ikinci yarısında önce Karadeniz Kıyılarında görünüp zamanla Marmara Denizine geçen palamut ve torik balığının avlanma usullerinden biri de çapari takımı ile yapılan avcılıktır.

Çapari takımı, uzun ve gereği kadar kalın bir naylon misina üzerine belli aralıklarla dizilen köstekli iğnelerden oluşur. İğnelere yem görüntüsü vermek için martının göğüs tüylerinden dört beş kadar tüy bağlanır.

Yavaş hareket eden motorlu teknenin 35 - 40 metre arkasından çekilen çapari, palamut veya torik sürüsünün içinden geçerken balıklar da yem sandıkları oltadaki bu tüylere atlarlar.

Gizli iğneler

Tüylerin arasında gizli iğnelere takılan balıklar avlanır. Denizlerimizde çapariyle avcılık, palamut ve torikler deniz yüzeyinden orta derinliklere inene kadar devam eder.

Çapariyle avcılık eylül başında resmi olarak açılacak balıkçılık mevsimine kadar yaklaşık 45 gün sürer.  

Bu süre içerisinde çaparilerde kullanılacak tüyler için özellikle iri gövdeli martıların tercih edildiği av başlar. Kıyılarda binlerce martı avlanır, tüyleri yolunup telef edilir.

Karaya ve denize düşen martılar

Bu katliam süresinde iç paralayıcı manzaralardan birisi de vurulup karaya düşen martılar kadar yaralanıp denize düşen ve kaderine terk edilen martı görüntüleridir.

Kaldı ki avcıların ya da eli silahlıların çoğunun av kuşlarını bile doğru dürüst tanımadığı gerçeğinden yola çıkarsak balıkçıların, martı türleri arasındaki ufak ayrıntıları teşhis edip korunan tür ile avı serbest türü ayırt etmesi ne denli imkânsızdır varın siz düşünün.

Palamut mevsiminin açılmasıyla birlikte on binlerce martı öldürülüyor. Bu arada palamutta olduğu gibi istavrit, çinekop ve kolyoz balığı da zaman zaman çapari ile avlanır; dolayısıyla bu türler için de martı tüyü kullanıldığını dikkate almak gerekir.

Yasalarda çelişki

Denizlerimizde balıkçılık düzeni Su Ürünleri Sirküleri doğrultusunda yapılır. Su Ürünleri Sirküleri balıkçılığı, Merkez Av Komisyonu da erken kara avcılığını düzenliyor.

Kara Avcılığı Sirküleri martıları koruma altında tutarken Deniz Avcılığı Sirküleri martıları görmezden geliyor ve sonuçta martılar kara avcılığı ile balık avcılığı düzenlemeleri arasında "bürokrasi" kurbanı olarak yok ediliyor.

Kara avcılığı ile balıkçılık arasında yıllardır göz ardı edilen bu çelişki, sayıları azalmakta olan kimi martı türlerinin varlığını tehdit etmektedir.

Bir başka eksik

Merkez Av Komisyonu kitapçığında martılara yapılan bir başka haksızlık kuzey gümüş martısı / Larus argentatus ile ortaya çıkıyor. Uluslararası sirkülerde korunan bu tür Türkiye Kara Avcılığı sirkülerinde "es" geçiliyor.

Bu önemli bir eksiktir. Bu martı türünün "yerli" sirkülerde belirtilmemiş olması yukarda açıklamaya çalıştığımız çarpıklığın "kaçamak" kapısını da açık tutmaktadır.

Kuzey gümüş martısı Batı Karadeniz, İstanbul Boğazı ve Marmara'da yaşıyor. Bu kuş türünün de Merkez Av Komisyonu kararlarında belirtilmesi ve isminin korunan türler arasında sayılması gerekir. Ülkemizde az görülen bir tür olduğu için özellikle korunmalıdır.

Katliama son verin....

Su Ürünleri Sirküleri martı tüyü ile yapılan çapari avcılığına kesin bir yasak getirmelidir. Kara avcılığı kararlarında da bu konu özellikle belirtilmelidir. Palamut ve torik avcılığında kullanılan çapariler özellikle ergin martıların tüyleriyle yapılır.

Zira ergin martının göğüs tüyleri beyazdır. İstavrit çaparisi için kullanılan büyük gövdeli martıların kanat ve kuyruk telek tüyleri grimsi beyazdır.

Üreme aşamasına gelen kuşların telef edilmesi nesillerin devamını tehlikeye düşürebilir. Ülkemizde balıkçılık yapabilmenin bedeli doğadaki başka türleri yok etmek olmamalıdır.

Balık oltacılığı ve av gereçleri sanayii hem dış ülkelerde hem de ülkemizde oldukça ileri düzeydedir. Çapari ve martı katliamı sorununa çözüm bulabilmek için yetkili mercilerin gerekli uyarı ve girişimleri yapmaları zamanı geldi.

Önümüzdeki yıllarda balıkçılık tekniklerimizin Avrupa standartlarına uyarlanması kaçınılmaz biçimde söz konusu olacaktır. Bu uyarlamayı "ikaz edilmeden" yapmanın kararlılığını göstermenin zamanıdır.

Şahika ERTAN / Asaf ERTAN

Uskumru balığının yumurtasını attıktan sonraki zayıflamış hálindeki adı. Uskumrunun İstanbul sularında av zamanı kasım başından mart sonuna kadardır; nisan başından mayıs sonuna kadar tutulan uskumrular, yumurtasını atmış, çirozlaşmış balıklardır. Çirozun eti yağsız, lezzetsiz olduğu için táze olarak yenilmesine pek rağbet edilmez, tutulan balıklar kendine mahsus usul ile kurutulduktan sonra (bir çeşit pastırması yapıldıktan sonra) yiyecek maddeleri piyasasına verilir. Çirozun kurutulması usulünü Karakin Bey Deveciyan ‘‘Balık ve Balıkçılık’’ isimli muhalled eserinde şöyle anlatıyor:

‘‘Kurutulacak balık çok olur ise kulak ve bağırsakları çekilmeksizin ve balıklar az olduğu zaman kulak ve bağırsakları çekildikden ve kuyruklarından çift çift bağlandıktan sonra büyük fıçılara konulur, beher bin adedi için 15 kilo tuz serpilip 8-10 saat bırakılır. Bu müddet zarfında balıklardan akan su, kan ve tuzdan hásıl olan salamura, balıkların üstüne çıkıp kapatır; bu salamura dökülür, balıklar fıçılardan alınır, kulak ve bağırsakları çekildikden sonra kuyruklarından kınnabla ikişer ikişer bağlanıp 40-50 çift bir dizi yapılır, tuzda kaç saat yatmış ise, o kadar müddet deniz suyunda bırakılır, sonra çıkarılıp sergi tábir olunan iskelelere gerilmiş sicimlere asılır ve kuruyuncaya kadar güneşde bırakılır. Hava müsaid, sıcak olursa beş günde kurur ki, en makbul çiroz bunlardır. kararsız havalarda on beş günde ancak kurur, bu çirozlar muteber değildir. 2-3 gün rutubetli, sisli havaya rastlayan çirozlar bozulur; renkleri solukdur ve piyasada makbul değildir. Balıklar ne kadar taze olursa, kurusu o derece nefis ve kıymetli olup bayat balıklardan yapılan çirozların gözleri kırmızı, rengi solukdur, hiç makbul değildir. 

‘‘Seçme, büyük kıt`ada olan çirozlara Kırma Çiroz denilir; balığı da taze ise en makbul çirozdur. 
‘‘Kuru çirozlar sepetler içinde istif olarak saklanır, istenilen yere sevk edilir. 
‘‘Tuzunu itidal ile almış ve güzelce kurumuş olan çirozlar bir buçuk sene dayanır, nefásetini muhafaza eder. 
‘‘Balıklar sergide iken devamlı yağmur yağar ise, balıkları bozmaz, fakat tuzunu alır götürür, o suretle bozulması yolunu açar, yağmurdan sonra balıkları sergiden indirmek tekrar tuzlamak lázımdır; fakat yağmur görmüş çiroz artık diğer çirozlardaki nefaseti muhafaza edemez.’’ 

Kuru çiroz, içki sofrası mezesidir; bilhassa bira ile yenilir, rakı sofrasına gelir. Umumiyetle iki türlü yenilir; ateşde kebap edilir, kavuzları dövülüp atılır, etleri sıcak sıcak, bir nevi pastırma gibi yenilir. Yáhud kebap ettikten sonra etleri tiftiklenir, bir tabağa konulur, üzerine dere otu serpilip sirke dökülerek ‘‘çiroz salatası’’ yapılır. 

Bir çeşit yeniş tarzı daha vardır ki, halk arasında pek yayılmamışdır; bir ziyafet sofrası sürprizi olabilir. 

Sofra ihtiyacına göre çirozlar sabahleyin ateşe gösterilip kebap edildikten sonra dövülür, kavuzu atılır, başı atılır, yalnız karnından yarılarak, sırta dokunulmaz, kuyruğa bağlı iki kalem halinde açılır, kılçığı alınıp suya veya sirkeye atılır, birkaç saat yattıktan sonra alınır, yumuşak durması için nemli beze sarılır. İşret sofrasına çıkarılacağı zaman, sırttan bitişik o iki kalemden mürekkeb çiroz galeta ununa ve yumurtaya bulanıp tavaya atılır; kızarınca tavadan alınarak sofraya gelir.

REŞAD EKREM KOÇU
Kaynak: (İstanbul Ansiklopedisi. Sayfa: 4035-36)

Malaga kıyılarında fakir bir Musevi balıkçı yaşamaktadır.
Adı Behmuaras, Soyadını ise bilmiyoruz.
Şimdiye dek hiç kayıtta da rastlanmadı.
İşte bu balıkçı her gün balığa çıkar, tuttuklarının yarısını satar, diğer yarısınıda eve, ailesine götürürdü. Üç çocuğu vardı ve en küçükleri en çok ton balığını severdi.
Balıkçı da onun ton balığı yemesine özellikle dikkat ederdi.
Oysa bu balık her zaman yakalanamazdı, çünkü bunun için çok açılmak gerekirdi.

1326 yılının bir Şabat (cumartesi ve Museviler için kutsaldır) günü karısının tüm itirazlarına karşın, çocuğu için ton balığı avlaması gerektiğini söyleyerek yine balığa çıktı.
Balıkçı o günden itibaren iki ay boyunca hiç ton balığı yakalayamadı.
Bunun üzerine oturdu ve Allah'ına dua etti:
"Allah'ım ne olur çocuğuma ton balığı ver. Beni de affet, Şabat'ta çalıştığım için."

Ertesi kutsal Perşembe günü, sefer tora açıldığı gün , yine balığa çıktı.
Bu kez büyük bir ton balığı sürüsüne rast geldi ve tam 30 balık yakaladı. Ve Allah'ına yine dua etti.

Sonra "Ben" dedi , "bunları satmaktansa tuzlarım ve saklarım".
Önce balıkları temizledi, kafaları hariç altı eşit parçaya ayırdı.
İliklerini çıkardı, soğuk suda bekletti. Kanını süzdürdü ve tam 25 gün tuzda sıkıca sakladı. 25 gün sonra tuzdan çıkarılan ve çok sonraları da Yunan Musevileri tarafından yapılan bu yiyecek "lakerda" idi.

Lakerda ismi İspanyolca kökenlidir ve aslı " la kerrida" dır; "istenen/istedikten sonra " anlamında. Bu öykü Toledo şehrinin
balık halinin duvarlarında asılıdır.

netten alıntı

İstanbul deyince aklıma martı gelir
Yarısı gümüş, yarısı köpük
Yarısı balık yarısı kuş
İstanbul deyince aklıma bir masal gelir
Bir varmış, bir yokmuş

İstanbul deyince aklıma Gülcemal gelir
Anadolu'da toprak damlı bir evde
Gülcemal üstüne türküler söylenir
Süt akar cümle musluklarından
Direklerinde güller tomurcuklanır
Anadolu'da toprak damlı bir evde çocukluğum
Gülcemalle gider İstanbul'a
Gülcemalle gelir

İstanbul deyince aklıma
Bir sepet kınalı yapıncak gelir
Şehzadebaşı'nda akşam üstü
Sepetin üstünde üç tane mum
Bir kız yanaşır insafsızca dişi
Boyuna posuna kurban olduğum
Kalın dudaklarında yapıncağın balı
Tepeden tırnağa arzu dolu
Sam yeli söğüt dalı harmandalı
Bir şarap mahzeninde doğmuş olmalı
Şehzadebaşı'nda akşam üstü
Yine zevrak-i derunum
Kırılıp kenara düştü

İstanbul deyince aklıma Kapalıçarşı gelir
Dokuzuncu Senfoniyle kolkola
Cezayir marşı gelir
Dört başı mamur bir gelin odası
Haraç mezat satılmakta
Bir gelinle güvey eksik yatakta
Köşede sedef kakmalı tombul bir ut
Tamburi Cemil Bey çalıyor eski plakta
Sonra ellerinde şamdanlar nargileler
Paslı Acem kılıçları
Amerikan kovboyları
Eller yukarı

Ne kadar da beyaz elbiseleri
Amerikan deniz erleri
Kocaman bir papatyadan yolunmuşlar gibi
Sütten duru buluttan beyaz
Beyazın böylesine ölüm yakışır mı dersin
Yakışmaz
Ama harbederken onlara
Bambaşka elbiseler giydirirler
Kan rengi, barut rengi, duman rengi
Kin tutar kir tutmaz

İstanbul deyince aklıma
Kocaman bir dalyan gelir
Kimi paslı bir örümcek ağı gibi
Gerinir Beykoz'da
Kimi Fenerbahçe'de yan gelir
Dalyanda kırk tane Orkinos
Kırk değirmen taşı gibi dönmektedir

Orkinos dediğin balıkların şahı,
Orkinos mavzerle gözünden vurulur
Denizin içinde ağaçlar devrilir
Kan çanağına döner dalyanın yüzü
Camgöbeği yeşili bulanır
Bir çırpıda kırk Orkinos
Reisin sevinçten dili dolanır
Bir martı gelir konar direğe
Atılan Kolyosu havada yutar
Bir başkasını beklemez gider
Balıkçı gülümser tatlı tatlı
Adı Marikadır bu martının der
Her zaman böyle gelir böyle gider

İstanbul deyince aklıma Adalar gelir
Dünyanın en kötü Fransızcası orda harcanır
Çalımından geçilmez altmışlık madamların
Ağzı dili olsa da tenhadaki çamların
Görüp göreceği rahmeti anlatsa insanların

İstanbul deyince aklıma kuleler gelir
Ne zaman birinin resmini yapsam öteki kıskanır
Ama şu Kızkulesi'nin aklı olsa
Galata kulesine varır
Bir sürü çocukları olur

İstanbul deyince aklıma
Tophane'de küçücük bir sokak gelir
Her Allah'ın günü kahvelerine
Anadolu'dan bir sürü fakir fukara gelir
Kimi dilenecek dilenmesine utanır
Kiminin elinde bir süpürge peyda olur uzun
Dudaklarında kirli paslı bir tebessüm
Çöpçü olmuştur bugüne bugün

Kiminin sırtında perişan bir küfe
Kiminin sırtında nakışlı semer
Şehrin cümbüşüne katılır gider
Kalın yağlı bir kolana koşulur
Piyano taşırlar omuz omuza
Kendinden ağır yükün altında adamlar
Balmumu gibi erir dururlar
Sonra kanter içinde soluk alırlar
Nazik eşya nazik hamallar ister neylersin
Ama onlar kadar piyanoyu ciddiye alırlar mı dersin
Nazdan nazik çiniden bilezik eller
Derken
Karşı radyoda gayetle mülayim bir ses
Evlere şenlik Üstad Sinir Zulmettin
Hacıyağına bulanmış sesiyle esner:
Gamı şadiyi felek
Böyle gelir böyle gider

İstanbul deyince aklıma
Stadyum gelir
Güne güneşe karşı yirmibeşbin kişi
Hepsinin dudağında İstiklal Marşı
Bulutlar atılır top top pare pare
Yirmibeşbin kişilik bir aydınlık içinde eririm
Canım ağzıma gelir sevinçten hilâfsız
İsteseler bir gelincik gibi koparır veririm

İstanbul deyince aklıma
Stadyum gelir
Kanımın karıştığını duyarım ılık ılık
Memleketimin insanlarına
Daha fazla sokulmak isterim yanlarına
Ben de bağırırım birlikte
Avazım çıktığı kadar
Göğsümü gere gere
Ver Lefter'e yaz deftere
Stadyum gelir

İstanbul deyince aklıma
Binlerce insanın aynı anda
Aynı şeyi duymasından doğan sevincin
Heybetini düşünürüm
Birbirine eklenir kafamda
Binler yüzbinler milyonlar
Sonra bir mısra havalanır ürkek
Bir uykuyu cananla beraber uyuyanlar

İstanbul deyince aklıma
Yahya Kemal gelirdi bir eyyam
Şimdi Orhan Veli gelir
Deminden beri dilimin ucundasın Orhan Veli
Deminden beri senin tadın senin tuzun
Senin şiirin senin yüzün
Yaralı bir güvercin misali
Başımın üstünde dolanır durur
Gelir sessizce konar bu şiirin bir yerine
Neresine mi arayan bulur
Erbabı bilir
Deli eder insanı bu şehir deli
Kadehlerin çınlasın Orhan Veli

İstanbul deyince aklıma Sait Faik gelir
Burgaz adasında kıyıda
Mavi gözlü bir çocuk büyür döne döne
Mavi gözlü bir ihtiyar balıkçı gencelir küçülür
İkisi bir boya geldi mi Sait kesilirler
Bütün İstanbul'u dolaşırlar elele başbaşa
Ana avrat küfrederler uçan kuşa eşe dosta
Sivriadada da martı yumurtası toplarlar çilli çilli
Ziba mahallesinde gece yarısı
Sabaha Galata'dan geçer yolları
Maytaba alacakları tutar kahvede
Zararsız bir deliyi
Ula Hasan derler gazeteyi ters tutaysun
Çaktırmadan gazetesini tutuştururlar fakirin
Sonra oturup sessizce ağlarlar

İstanbul deyince aklıma
Sait Faik gelir
Taşında toprağında suyunda
Fakirin fukaranın yanıbaşında
Bir kalem bir bilek bilendikçe bilenir
Kıldan ince kılıçtan keskin
Hep iyiden güzelden yana
Hep kimsesizlerin

İstanbul deyince aklıma
Sait'in son yılları gelir
Hey Allah'ım en güzel çağında Sait'e
Dört beş yıl ömrün kaldı denir
Sait Sait olur da nasıl dayanır
Mavi gözlü çocuk boşverir ölüm haberine
İhtiyar balıkçı pis pis düşünür
Bir zehir yeşilidir açılır
Bir yeşil ki ciğerine işler adamın
Bir yeşil ki kasıp kavurur
Küçük mavi çocuk
İhtiyar balıkçı
Ve dilimize bulaşan zehir yeşili
İstanbul çalkalandıkça bu denizlerde dipdiri
Dilimiz yaşadıkça yaşasın Sait'in şiiri

İstanbul deyince aklıma
Sabiyem gelir
Sabiyem boynundan büyük bir demetle
Sarıyer'den gelir Pendik'ten gelir
Bahar nereden gelirse velhasıl
Sabiyem oradan gelir
Ne delidir ne divane
Aslını ararsan çingenedir
Tepeden tırnağa güneştir
Topraktır
Anadır
Analar içinde bir tanedir
Biri sırtında biri memesinde biri karnında
Karnı her daim burnundadır

Canını mendil gibi takar dişine
Yürekten birşeyler katar işine
Bir ucundan girer şehrin ötekinden çıkar
Alçakgönüllüdür Sabiyem
Hem masa satar, hem göbek atar
Ver bir çeyrek güzelim der
Neyse halin o çıksın falin
Canı çıkar Sabiyemin falı çıkmaz
Sonra anlatır dün gece başına gelenleri
Görürüm üryamda bir sarı yılan
Cenabet uğraşır durur benimlen
Uyanır bakarım benim bebeler
Yatağın ucuna kaymış
Ayağımın parmaklarını emer

İstanbul deyince aklıma
Bir basma fabrikası gelir
Duvarları uzun masaları uzun sobaları uzun
Dal gibi dalyan gibi kızlar çalışır bütün gün ayakta
Kanter içinde mahzun
Yüzleri uzun elleri uzun günleri uzun
Fabrikada pencereler tavana yakın
Al topuklu beyaz kızlar dalga geçmeyin
Dışarda ağaçlar dizi dizi
Duvarlar duvarlar uzun duvarlar
Niçin ağaçlardan ayırdınız bizi
Dışarda tarlalar turuncu asfalt mosmor
Dışarda dışarda dışarda
Mevsim gürül gürül akıp gidiyor

Ondokuz yaşında Eyüplü Gülsüm
Dalmış beyaz köpüklü akışına ipeklilerin
Kötü kötü düşünüyor
İpeğin akışına doyum olmaz
Ama gel gör ki ipekli emprimeden oğlana don olmaz
Bir top Amerikan bezi sakız gibi beyaz
Bir top Amerikandan neler çıkmaz
Perdeler yatak çarşafları çoluğa çocuğa çamaşır
Sakız gibi ağarmış bir top Amerikan bezi
Gülsüm'ün gözleri kamaşır
Üçüncü oğlanı doğururken Gülsüm
Bir top Amerikana hasret sizlere ömür
Gülsüm'lerin sürüsüne bereket
Yerine bir Gülsüm'cük bulunur elbet
Gider Gülsüm gelir Gülsüm
Azrail ettiğin bulsun

İstanbul deyince aklıma
Ağzına kadar soğan yüklü bir taka gelir
Sülyen kırmızısı üstüne zehir gibi yeşil
Samsun'dan Sürmene'den Sinop'tan
Yaz demez kış demez mutlaka gelir
Kirli yelkeninde yeni bir yama
Demirinin pası gelir dilime
Nabzımda duyarım motorunun hızını
Canımın içine sokasım gelir
İri kalçaları pullu denizkızını

İstanbul deyince aklıma
Takalar gelir
Alçakgönüllü kalender
Ya Peleng-i Deryadır adları ya Şimşir-i Zafer

İstanbul deyince aklıma
Koca Sinan gelir
On parmağı on ulu çınar gibi
Her yandan yükselir
Sonra gecekondular gelir ardısıra
İsli paslı yetim
Ey benim dev memesinde cüceler emziren acayip Memleketim

Bedri Rahmi Eyüboğlu

Bir şiir yazmak isterdim

İçten ve duygulu

Bir şiir yazmak isterdim

Ta yürekten

Bir şiir dostluktan

Bir şiir sevgiden

Kelimeler rafta kalmış

Bulup da yazamadım

Mehmet GÖKSAL

Bir yalnızlık okyanusundaki bir adadır Yaşam, kayaları umuttur Ada'nın, ağaçları düş; çiçekleri ıssızlıktır, dereleri özlem.

Ey dost, senin yaşamın diğer adalardan ve topraklardan ayrılmış bir adadır.
Limanlarindan kaç gemi yelken açarsa açsın baska iklimlere, kaç gemi varırsa
varsın limanlarina, sen yine, yalnızlığın ıstırabıyla inleyen ve mutluluğu
özleyen ıssız bir ada olarak bir başına kalacaksın. En yakın dostuna bile
meçhulsün, onların ilgi dolu sevgisinden ve anlayışından çok uzaklardasın.

Ey kardeşim, seni, altın kümeciklerinin üstüne oturmuş, zenginliğine
sevinerek - hazinelerinle gurur duyarak, topladığıin her avuç dolusu altınınn,
diğer insanların tutku ve düşüncelerini seninkilere bağımlı kılan göze
görünmez bir halka olduğuna inanip, güvenlik duyduğunu görmüşümdür.

Aklımda seni, düşmanlarının kalelerini yerle bir etmek tasarılarıyla
ordularına kumanda eden bir fatih gibi görmüşümdür. Ama sana bir kez daha
baktığımda, senin yerinde, altın kasalarının ardında çırpınan bir yalnız
yürekten ve kapatıldığı altın kafeste boşalmış su kabının karşısında
kalakalmış susamış bir kustan başka bir şey göremedim.

Ey kardeşim, seni, çevrende kral diye kabullenmiş, sana başardığın büyük
işlerin övgüsü olan şarkıları söyleyen, senin akıl gücünü öven ve sanki bir
yarı-tanrının huzurundaymışlar gibi, hatta gökkubbenin coşkusunu bile
bastıran coşkunluk belirtileriyle sana bakınan insanların arasında
görkemliliğin tahtına kurulmuş olarak görmüşümdür.

Ve sahip olduğun bunca nesneye bakarken, yüzünde, sanki onların ruhu
senmişsin gibi mutluluk, güçlülük ve zafer belirtilerinin oynaştığını
görmüşümdür.

Ama sana bir kez daha baktigimda seni, tahtının yanıbaşında durup, sanki
görünmez hayaletlerden içinde sıcaklık ve dostluktan başka hiçbir şey
bulunmasa da kabulün olan bir sığınak dilercesine elini her yana uzatan,
kendi yalnızlığyla baş başa kalmış bir insan olarak bulmuşumdur.

Ey kardeşim, seni, güzel bir kadının karşısında kendinden geçmis, çıkarıp
yüreğini onun güzelliğinin mihrabına koyarken görmüşümdür. O kadının sana
içtenlikle ve şefkatle baktığınıi görünce de kendi kendime, 'Yaşasın, bu
adamın yalnızlığını silen ve yüreğini bir başka yürekle birleştiren Sevgi'
demişimdir.

Buna karşin, sana bir kez daha baktığımda, senin sevgi dolu yüreğinin
içinde, sırlarını bir kadina açıklayabilmek için boşuna hıçkıran yapayalnız
bir yüreğin daha durduğunu; ve sevgiyle dolu ruhunun ardında, sevgilinin
gözlerinden yaş olup akabilmek için boşuna çırpınan bir bulut gibi dolanan
yalnız bir ruhun daha bulunduğunu gördüm.

Ey kardeşim, yaşamın, diğer insanların konakladıkları yerlerden ayrık, ıssız
bir konaklama yeridir. Hiç bir komşunun, içine gözatamayacağı bir yuvadır.
Karanlığa gömülecek olsa, komşunun kandili onu aydınlatamaz. Erzağı tükense,
komşunun ambarları onu dolduramaz. Bir çölde olsa, baskalarının elleriyle
bellenip, çiçeklendirilmiş bahçelere sokamazsın onu. Bir dağıin doruğu olsa,
başkalarının ayak izleriyle çiğnenmiş olan bir vadiye indiremezsin onu.

Ey kardeşim, senin ruhunun yaşantısı, ıssızlıkla çepeçevre sarılmıştır ve
eğer bu ıssızlık ve tek başınalık olmasa, ne sen SEN, ne de ben BEN
olabilirdik. Eğer bu ıssızlık ve tek başınalık olmasaydı, senin ağzından
çıkan sözcüklerin benim ağzımdan çıktıklarına inanır; ya da senin yüzüne
baktığımda aynadan kendi yüzümü seyrediyorum sanırdım.

GEL..!

Biliyorum, konuşacak birşeyimiz yok

Ama yine de gözlerini al gel

Elindeki yarayı, suskunluğunu, acemiliğini

Beni biri severse inanmam

Seni biri severse utanırsın

Bilmediğin bir hastalığa acımak gibi bile olsa gel

Biliyorum konuşucak bir şeyimiz yok

Ama ızdırabım sende, mutlaka al da gel...

CEZMİ ERSÖZ

Bundan yüzyillar önce deniz aşırı, çok güzel bir ülke varmış. Tabi her masalda oldugu gibi bu masalda da o ülkenin bir kralı ve tabii ki bir de prensesi varmis. Prenses dünyalar güzeli bir kızmış. Kral ona bakılmasını yasaklamış, her gün dolaşmak için saray muhafızları ile sarayın dışına çıkacağı ilan edildiginde halk eğilir ve gözlerini kapatır, ya da evlerine kaçışırmış. Onu görmenin bedeli ölümle cezalanmakmış.

Günlerden bir gün yine prenses dolaşmak için çıktığında; fakir bir köylü delikanlı herşeyi göze alarak başını kaldırmış ve prensesle göz göze gelmişler... O an fakir delikanlı prensese inanilmaz bir aşkla tutulmuş. Prensesin derin bakışlarının da boş olmadığını düşünmüş ve günlerce uyuyamamış. Fakir delikanlı ölümü bile göze almak pahasına, prensesi bir kere daha görmek için uğraşmış durmuş. Bu arada güzel prenses de onu tutulmuş onun zarar görmemesi için günlerce kendini saraya kapatmış. Sonunda dayanamayan fakir delikanlı her şeyi göze alarak gizlice sarayın bahçe duvarına tırmanmış ve prenses ile bir kere daha göz göze gelmişler. Fakir delikanlı hemen duvardan atlamış ve prensesle konuşacağı anda saray muhafızlarına yakalanmış. Kralın karşısına çıkarılan delikanli ölümle cezalandırılacağını bildiğinden krala prensese duydugu aşkını anlatmış.

Kral ölüm emrini vereceği anda prensesin yalvarışlarına dayanamayarak delikanlıya başka bir ceza vermeyi kabullenmiş.

Hemen bir gemi hazırlattıran kral, gidilebilecek en uzaktaki adaya bir fener yaptırmış ve fakir delikanlıyı da o adada yanlız yaşamaya mahkum etmiş...

Aradan bir kaç ay geçmesine rağmen prensesi unutamayan delikanlı prensese olan aşkını kağıtlara dökmüş ve martılara anlatmaya başlamış... Artık bütün martılar fakir delikanlının prensese olan aşkını anlamış ve yazdığı mektupları prensese götürmeye başlamışlar... Zamanla prensesin de yazmış olduğu mektupları fakir delikanlıya götüren martılar aracılığı ile iki gencin arasındaki aşk iyice büyümüş. Ta ki... Bir sabah sarayın bahçesinde kahvaltı yaparken prensesin odasının penceresine ağzında bir mektupla konan martıyı kralın görmesine dek. Tabii korkulduğu gibi olmamış... Martıların bile aracı olduğu İki gencin arasındaki büyük aşkı anlayamadığı için kendisinden utanmış ve ağlayarak kızına sarılan kral, hemen bir gemi göndertip fakir delikanlıyı getirtip kendisi ile evlendireceğini söylemiş.

Buna duyunca çok mutlu olan prenses hemen delikanlıya bir mektup yazmış ve olanları anlatmış. Bu arada mektubu götürmek için bekleyen martıya da tüm martıların düğünlerine davetli olduğunu söylemiş. Buna çok sevinen martı mektubu bir an önce ıssız adaya götürmek için yola çıkmış. Tam yolu yarılamışken yanından geçen bir kaç martı arkadaşına haber verip hepsinin düğüne davetli olduğunu söylemek için gagasını açtığında mektubu düşürmüş. Tüm martılar hep birlikte mektubu aramaya başlamışlar. Fakat bir türlü bulamamışlar...

Bu arada prensesten mektup alamayan aşık delikanlı, yazmış olduğu mektupları göndermek için bir tek martı bile bulamamış... Biraz ilerisinde uçuyorlar fakat yanına gitmiyorlar ve mektubu ariyorlarmış...

Prensesin kendisini artık unuttuğunu, istemediğini, martıların da onun için yanına gelmediğini sanan delikanlı üzüntüsünden sonunda kendisini fenerden kayaların üzerine atarak intihar etmiş. Olanlardan habersiz kralın gemisi adaya vardığında fakir delikanlının soğuk bedeni ile karşılaşmışlar...

İşte o gün bugündür, martılar o mektubu ararlar. Mektubu bulup, o inanılmaz sevgiyi geri getirebileceklerine, her şeyi düzelteceklerine, inanarak hep denizler üzerinde uçuşup dururlar.

Uğur İSTEK

herice.com

Türküler bitti

Halaylar durdu

Horonlar durdu

Al damar, mor damar, şah damar sustu

Bahçeler put kesildi birer birer

Meyveler salkım saçak taş.

Bir bulut uçardı

Başı boş bedava

Yandı kül oldu.

Hüzün geldi baş köşeye kuruldu

Yoruldu yüreğim yoruldu.

Ağaç büyür arkasında koşamam

Kervan yürür peşi sıra düşemem

Yıldız akar uçsam da yetişemem.

Hüzün geldi baş köşeye kuruldu

Yoruldu yüreğim yoruldu.

BEDRİ RAHMİ EYÜBOĞLU

Gemiciler, Kastamonu ilinin İnebolu ilçesine bağlı bir köydür

Gemiciler İnebolu nun doğusunda, Abana yolu üzerinde bir köydür. İnebol 'ya 17 km uzaklığındadır. Eski adı olan Evrenye daha çok bilinir.

NE KADAR GÜZEL, DOĞAL,BAKİR... KİMBİLİR ÜLKEMİZDE BÖYLESİNE GÜZEL NE YERLER VARDIR...

Dilimde sabah keyfiyle yeni bir umut türküsü
Kar yağmış dağlara, bozulmamış ütüsü
Rahvan atlar gibi ırgalanan gökyüzü
Gözlerimi kamaştırsa da geleceğim sana
Şimdilik bağlayıcı bir takvim sorma bana
Ihlamurlar çiçek açtığı zaman.

Ay, şafağa yakın bir mum gibi erimeden
Dağlar çivilendikleri yerde çürümeden
Bebekler hayta hayta yürümeden
Geleceğim diyorum, geleceğim sana
Ne olur kesin bir takvim sorma bana
Ihlamurlar çiçek açtığı zaman.

Beklesen de olur, beklemesen de
Ben bir gök kuruşum sırmalı kesende
Gecesi uzun süren karlar-buzlar ülkesinde
Hangi ses yürekten çağırırsa beni sana
Geleceğim diyorum, takvim sorma bana
Ihlamur çiçek açtığı zaman.

Bu şiir böyle doğarken dost elin elimdeydi
Sen bir zümrüd-ü ankaydın, elim tüylerine değdi
Sevda duvarını aştım, sendeki bu tılsım neydi?
Başka bir gezegende de olsan dönüşüm hep sana
Kesin bir gün belirtemem, n`olur takvim sorma bana
Ihlamurlar çiçek açtığı zaman.

Eski dikişler sökülür de kanama başlarsa yeniden
Yaralarıma en acı tütünleri basacağım ben
Yeter ki bir çağır beni çiçeklendiğin yerden
Gemileri yaksalar da geleceğim sana
Oniki ayın birisinde, kesin takvim sorma bana
Ihlamur çiçek açtığı zaman.

Bak işte, notalar karıştı, ezgiler muhalif
Hava kurşun gibi ağır, yağmursa arsız
Ey benim alfabemdeki kadim Elif
Ne güzellik, ne de tat var baharsız
Güzellikleri yaşamak için geleceğim sana
Geleceğim diyorum, biraz mühlet tanı bana
Ihlamurlar çiçek açtığı zaman.

Ihlamurlar çiçek açtığı zaman;
Ben, güneş gibi gireceğim her dar kapıdan
Kimseye uğramam ben, sana uğramadan
Kavlime sadıkım, sadıkım sana
Takvim sorup hudut çizdirme bana
Ben, sana çiçeklerle geleceğim
Ihlamurlar çiçek açtığı zaman.

Sandık işini oldum olası sevmişimdir. Annemin sandığını kedi gibi gözlerdim. Ne zaman açacak, ben de oturacağım karşısına diye… Sonra o tek tek bohçaları açacak, ben de küçücük ellerimle onları alıp inceleyeceğim. Ha bir de “Bu senin çeyizlerin” dediği zaman da havalara uçacağım. Bu kelimenin ardından da senaryo yazılmaya başlanacak. Çeyizlere tamamen sahip olmak için önce büyüyeceğim, okul bitecek, işim olacak, en son gelin olacağım. Aslında hepsinden önce gelin olmayı hayal ederdim ya neyse. Bana ait bir evim olacak ve şimdi saklanan bu cicilerin hepsini istediğim gibi kullanacağım. Kulağa ve hayallere oldukça hoş geliyor.

GÖRÜCÜ GİTME VE KIZ BEĞENME

Düğün adetleri çok çeşitli ve zengindir. Günümüz de bu adetlerin yaygın olmamakla beraber yaşatıldığı görülmektedir. Kız beğenme; ya evlenecek gencin yani "oğlan’ın bizzat kendisine bırakılmakta ya da ailesinin tercihine bırakılmaktadır. Tavas merkezde geleneksel düğünler ve "Hıdırellez" adı verilen eğlenceler vardır.

 Düğünlerde, evlenme çağma gelmiş kızlar, salı ve cumartesi günleri arasında "kız evine" gidip orada oynarlar ve eğlenirler. Bu arada erkekler de uygun bir pozisyondan onları izleyip, beğenirler. Ayrıca mayıs ayının ilk pazar günü Hıdırellez yapılır. Tavas halkı bu gün eğlenmek için ''ören' adı verilen yoldan,geçerek "bağlar" mesireliğine giderler. Akşam olup gün batmaya başlarken herkes geriye döner. Bu sırada erkeklerde ören mevkiinde taşlar üstüne oturarak geleni, gideni izleyerek tercih yapmaya veya önceden beğendikleri bir kızı iyice gözlemeye çalışırlar. Bunların dışında bayramların ikinci günü ziyaretlere gidilir, bayramlaşılır. Diğer günlerde ise kızlar ve erkekler ayrı gruplar halinde yollarda dolaşır. Hatta ana cadde trafiğe kapatılır. Erkekler kız beğenmeye çalışırlar. Yörede kız beğenme sadece bu günlerde olabilir, bu günler dışında gençlerin birbirlerini görme imkanı yoktur. Bugün bu kural,bilhassa kızlarda okuma oranının artmasına bağlı olarak, eskiye nazaran yumuşamışsa da  hala geçerliliğini sürdürmektedir.Tavas'ın köylerin de ise bilhassa kına gecelerinde olmak üzere günlerde, bayram ziyaretleri dışında tarlada, harman yerinde görme fırsatı değerlendirilmektedir. Bazı köylerinde civar şehirlere pamuk işçiliği yani "çapa ve toplama" için gidildiğinde bu tercih yapılmaktadır. Köylerin sosyal yaşantısı içinde gençler birbirlerini sıkça görme fırsatı bulduklarından ayrıca gençler aile büyükleri tarafından aynı şekilde iyice tanındıklarından dolayı kız isteme sırasında kızla oğlanın birbirini görmesi gibi bir yola başvurulmaz. Görücü usulü de denilen aile tercihine bırakıldığında; erkek evlatlarını evlendirmek isteyen ailelerin tümünün gelin adaylarında aradıkları ortak özellik, aileye yakışan temiz, namuslu, becerikli, çevik, güçlü kuvvetli, güzel boylu poslu, saygılı, kendilerine ve eşine itaat edecek, evine bağlı bir kızdır. Günümüzde okumuş ve bilhassa memur olarak çalışan erkek evladı bulunan bazı aileler, bunlara sosyo-ekonomik nedenlere bağlı olarak okuma ve çalışma gibi özellikler de eklemişlerdir.

Evlenecek oğlanın annesi düğünlerde ve "çeyiz" adı verilen törenlerde (kadın eğlencelerinde), misafirliklerde ve davetlerde görüp, beğendikleri kızı araştırırlar. Kızın temizliği, davranışları ve tertip-düzeni hakkında çeşitli yöntemler uygulanarak bilgi edinilmeye çalışılır. Tavas merkezde, kız evine bir bahane uydurarak gezmeye giden oğlan tarafı, kaynana veya onları temsilen giden "elçi" (Sözüne güvenilir bilhassa karşı tarafında sevip, saydığı bir akraba veya komşu olabilir),   hissettirmeden divanların, minderlerin altına ve pencere kenarlarının temizliğine bakarlar.Divanların altına dantel yumağı düşürülür sonra temiz olup olmadığı kontrol edilir. Pencereler, perdeler ve duvar köşelerinde örümcek ağı olup olmadığına bakılır. Kadınların başörtülerine, kol ağızlarına ve elbiselerinin görünen yerlerine dikkat edilir.Bir vesile ile tuvalet bile denetlenir.Hatta kendilerine ikram edilen "misafir şekeri"nin kağıdını göstermeden, yastığın altına koyarlar ve müteakip ziyaretlerinde yerinde durup durmadığına bakarlar. Kızın , konuşma ve tavırları da merak konusudur. "Elçi" daha önceden kız tarafına bakmaya geleceklerini bildirdiğinden, kız ortalıkta çay, kahve ve şeker ikramı dışında görünmez. Elçi kızın yanına giderek onunla konuşur, hakkında bilgi edinmeye çalışır ve gözlemlerini oğlanın annesine aktarır. Ayrıca kızın iyiliği, güler yüzlülüğü, asaleti ve güzelliği de önemli tercih nedenleri arasındadır.Köylerinde ise kızın çalışma kabiliyeti , ailesinin ekonomik gücü ve akrabalık ilişkileri bilhassa tarlaların bölünmemesi, tercih nedenleri arasında görülür. Bunlara bağlı olarak da kızlar suya, oduna gidip gelirlerken, oğlan anaları tarafından habersizce gözlem altına alınır. Erkeklerde aranan özellikler ise çiftçiliği, odun edişi çalışma anlayışını gösteren davranışların yanı sıra toplum içindeki ilişkileri ve ahlaki yapısıdır.

Bugün Tavas merkez başta olmak üzere görücü usulü ile evliliğin ortadan kalktığı görülmektedir. Kızılcabölük gibi ev dokumacılığının hakim olduğu yörelerde bilhassa kadınlar, genç kızlar bütün günlerini dört duvar arasında geçirdikleri için birbirlerini görüp tanıma azalmaktadır. Fakat yine de gençler düğünler, törenler vesilesiyle birbirlerini tanımaktadırlar. 

KIZ İSTEME VE SÖZ KESME  

Tavas merkezde kız isteme iki aşamada yapılır. Birinci aşamada araya kız tarafıyla oğlan tarafının karşılıklı isteklerini ileten ve birbirlerine yaklaştıran, gel-git işini gören elçi veya elçiler konulur. Her kişi de elçi olmaz. Bu toplumsal vazifeyi ancak girgin, dili tatlı, iş bilir, insanlarla çabuk kaynaşan kişiler yapabilir. Elçi, kız evine, oğlan tarafının hayırlı bir iş için geleceğini bildirir. Kız tarafı görücülerin ve elçinin geldiği ilk andan itibaren damat adayını araştırıp soruşturmaya başlamıştır. Kötü alışkanlığı var mı, çalışıyor mu, geliri ne kadardır, ne kadar maaş alıyor, saygılı mı, evine bağlı mı, yakışıklı mı, herhangi bir noksanı var mı, ailesi varlıklı. mıdır diyerek soruşturulur. Ayrıca kızlarının gönlünün olup olmadığını da münasip bir lisanla öğrenirler.Kız tarafı uygun bulduğu takdirde, kararlaştırılan zamanda ziyaret gerçekleşir. Kızı doğrudan oğlanın babası ister yanlarında gelirken bir de hoca getirirler. Allanın emri, peygamberin kavliyle oğlumuza kızınızı istemeye geldik, bizde münasip gördük; siz ne dersiniz derler. Cevap da biz de münasip gördük, verdik şeklinde olur.

Beğenme ve isteme fiili tamamlandıktan sonra sıra söz kesmeye gelir. Kararlaştırılan günde kız evine kızın akrabaları ve komşuları yardım etmek için toplanırlar. Oğlan evi gelirken "söz mendili" denilen bir bohça getirir, içinde bilezik bazı giyim eşyaları, kolonya, terlik, ayakkabı, çikolata gibi şeyler bulunur. Oğlan evinin yanlarında getirdikleri imam Kur'an-ı Kerim okur ve kızla oğlanın gözlendikleri belirtilir. Kız evi misafirlerine, ağız tatlılığı olması için .Tavas'ın meşhur ev baklavası ikram eder, bilahare kahveler içilir. Oğlan tarafı kalkmak için müsaade istemeden evvel, nikah işlemlerinin yapılabilmesi için kızın nüfus cüzdanını ister. Kız tarafı oğlan tarafının getirdiği "şase" denilen bohçanın içine bir şişe kolonya, çorap, mendil gibi hediyelere ek olarak kızın nüfus cüzdanını koyarak verir. Ayrıca oğlan evine "haney sini" adı verilen tepsi ile baklava gönderilir. Ayrıca nişan için uygun zam an tespiti yapılır.

Köylerinde genellikle kız isteme önceden verilen bir kararın açıklanması gibidir. Köyün gençlerinin hemen, hemen tamamı kendi köylerinden evlenirler. Dışarıya yani başka köylere kız vermek, kız almak en son iştir. Görünüşte ebeveynler kararlan kendi aralarında alıyormuş gibi görülse de, bütün tercihler gençlerin isteği doğrultusunda olur. Umumiyetle kız veya oğlanın tasvip etmediği evlilik olmaz. Zaten böyle durumlarda genelde, kız kaçırma olayları cereyan eder bilahare ailelerin arası düzeltilir, husumetin devam etmesine izin verilmez.

Genelde birbirleriyle akraba oldukları için, oğlan babası herhangi bir karşılaşmada hiçbir resmiyete gerek duymaksızın "sizin kız bize lazım" der. Kız babası da "nasip neyse o olur" derse karar verilmiş demektir ve kızla oğlan o andan itibaren birbirlerine yavuklu olmuşlardır. Bu olaya müteakip köyde yapılan herhangi bir düğünün kına gecesinde oğlan anası gelin adayı oynarken, para ve ipekten bir parça krep çevirir. Bu topluma açıklama halidir ve bütün köylü kızın kime verildiğini böylece öğrenir. Genelde gençler birbirlerine daha çocuk denilebilecek yaşlarda yavuklu edilirler. Evlilik için yaşları en az 17 veya 18 oluncaya kadar beklenir. Bu süre zarfında yavuklu gençler açık veya gizli birbirleriyle konuşamazlar. Oğlan evinin düşündüğü düğün zamanı adetlere uygun olarak yapılan kız isteme ile kesinleştirilir. Kız istemeye aile ve akraba büyüklerinden erkekler gider.Bir kız arka arkaya üç, dört defa istenir. Her ne şekilde olursa olsun ilk defa da evet cevabı alınmaz. Kız evinde bu beklemelerde, oğlan evinden istenecek altın miktarı ve kıza yaptırılması istenecek elbise konuşulur. Kız tarafı evet cevabı vereceği gün yemek hazırlar,kahve ikramında bulunur. Eğer kızın evlenmeye niyeti yoksa veya çay beğenmem işse, gönlü yoksa kahvelere tuz koyar.Kız evinin istekleri oğlan evine fazla gelirse devreye aracılar girer ve orta yol bulunur. Bazı köylerinde söz almaya giden oğlan evi temsilcilerine birer mendil verilir.Söz alındıktan sonra bir heybeye leblebi, üzüm, yemiş, fıstık vb. konulur ve kız evine hediye olarak götürülür. Kıza yapılacak altın ve elbiselerde anlaşma sağlandıktan sonra, yakın bir tarih olarak kesim günü kararlaştırılır. Kesim gününden önce gençler, babalan tarafından ilçe merkezine götürülürler, sağlık raporları alınır ve nüfus işlemleri yapılır. Ayrıca altın takılar ve giyim-kuşam eşyaları alınır. Buna "izinname" (izinlime de deniliyor) denilir ve yapılmadan kesim atma işi yapılmaz.  

NİŞAN  

Tavas'ın içinde nişan kız evinde yapılır. Genelde kadınların ve genç kızların katılımıyla gerçekleşir. Nişan öncesi yine önceden belirlenen bir günde kız ve oğlan tarafı bir araya gelir. Elçide bunlara katılır. Sarrafa gidilerek önceden belirlenen miktarda ziynet eşyası, takı alınır. Tam takım olarak oğlan evi kıza zincir, beş-altı bilezik, beşibirlik, kolye, gerdanlık, yüzük, küpe ve sergi (küçük Atatürk altınlarının zincire bağlanmasıyla oluşan kolye) alır. Kız evi de buna mukabil oğlana saat ve yüzük alır. Bunların miktarları ailelerin iktisadi yapılarına uygun olarak değişebilir. Sonra manifaturacıya gidilir, karşılıklı anne, baba, anneanneler, babaanneler, dedeler, kardeşler gibi ailenin yakın üyelerine iç çamaşırı, kumaş, elbise, gömlek,çorap ve benzeri giyeceklerle, gelin adayına nişan elbisesi, damat adayına da takım elbise alınır. Bilahare ayakkabıcıya gidilir, ayakkabı, terlik, çanta gibi eşyalar satın alınır. Sonra her aile kendi satın aldığı eşyayı yanlarına alarak evlerine dağılırlar. Evlere götürülen eşyalar bohçalara yerleştirilir. "Dürü" denen bu bohçalar karşılıklı gönderilen kadınlar vesilesiyle değiştirilir. Bohçaları getiren kadınlara iki tarafta para ve hediyeler verir. Bu dürüler sergilenir, akraba ve konu komşunun görüşüne açılır.Nişan töreninin yemekli, çalgılı veya sohbet türünde sade olması ailelerin karşılıklı anlaşmalarına bağlıdır. Nişanda erkek tarafının misafirlerine büyük ilgi gösterilir, baş köşeye kaynana oturtulur. Günümüzde Tavas merkezde bunun salonda yapılmaya başlandığı da gözlenen bir husustur Ki bu durumda takıları kaynana ve damat takmaktadır. Nişanlılık esnasında bir bayram geçerse kıza ve kız evine çeşitli hediyeler gider. Ramazan bayramında bir bohça içinde çorap, mendil, elbiselik, eteklik kumaş türü giyecek eşyalarıyla, baklava, şeker türü hediyeler gönderilir. Kurban bayramında koç veya kurbanlık başka bir hayvan gönderilir. Maddi durumu iyi olan aileler kınayla bazı yerlerini boyadıkları koçun boynuna bir bilezik üstüne de kumaş bağlarlar.

Son zamanlara kadar köylerinde nişanlılık ve nişan merasimi yoktur. Günümüzde istenen veya verilmesi kesinleşen kızlar nişan istedikleri için nişan merasimleri yapılmaktadır. Nişan atma merasimi denilen bu törende kıza bir ayakkabı, çorap, eşarp ve elbiselik alınır. Kız ve oğlana yüzük takılır. Erkeğe yüzük dışında bir şey alınmaz. Nişan yapılan gençlerin düğünleri daha sonra kararlaştırılır ve nişanlıların az olmakla beraber birbiriyle konuşmalarına, görüşmelerine müsaade edilir. Nişan merasimleri kız evinde yapılmaktadır. Bayramlarda birbirlerine hediye gönderilir. Kaynana gelin adayına şalvar, çemberi, gömlek gibi giyim eşyaları alır.

Nişanlılık süresince kız oğlan evine hiç gitmez. Çok özel durumlarda eğer mecbur kalınmışsa annesiyle gider. Oğlan ise kısıtlı değildir, fazla olmamakla birlikte kız evine gidip gelebilir.

Yine köylerinde, oğlan evi tarafından oğlan evinden kadınlı erkekli kalabalık bir grubun katıldığı "kesim atma" merasimi yapılır. Kız evi uzaksa erkekler atla veya merkeple giderler. Günümüzde bunun yerine çeşitli ulaşım araçlarının kullanıldığı görülmektedir.Atların heybelerine daha önce kararlaştırılan ve oğlan evince alınan, elbiselik kumaş, entari, gömlek, işlik, sakız, ayna, iğne, kına, karanfil gibi eşyalar, ayrıca çerez çeşitleri, şeker, helva gibi yiyecek maddeleri bulunur. Misafirler kız evine gelince, gelin adayı hepsinin elini öper, hoş geldiniz der ve bir daha ortaya çıkmaz. Getirilen çerezler ve diğer yiyecek maddelerinden misafirlere ikram edilir. Gelen misafirlerde çerez tabakları içine para korlar ve öğle  yemeği vaktinde yemek yenilir. Kadınlar, kız için alınan giyim eşyalarını ortaya koyarlar ve oğlan evinden getirilen bir sındı (makas) ile kumaş kesilir. İlk kesilen parçaya sındı basması denilir ve kesim törenine katılan kadınlara pay edilir. Kızın göz kararı ölçülerine göre kesilen, elbiselikler, dikilmek üzere kadınlara dağıtılır ve elbiselerin büyük bir kısmı elde dikilir.

Gelinlik kıza kadife ceket, bir veya iki entarilik (üçeteklik) kumaş, iç çamaşırlık kumaş, işlemeli yün çorap, şal kumaş, eşarp yerine kırmızı fes ve üzerine sarmak için al renkli dastar, bir çift kundura alınır. Kız evi de damada kadife yelek, gömlek ve şapka alır. Kesim gününden on beş gün sonra düğün tutulur. Bu süre içinde kararlaştırılan bir günde sessizce muhtarlıkta nikah kıyılır. Köylerinde nişanlılık süresinin mümkün olduğunca kısa tutulmasına dikkat edilir. En kısa zamanda düğün yapılır.  

DÜĞÜN

Düğünler genellikle, bilhassa Tavas'ın köylerinde ilkbahar veya sonbaharda yapılır. Düğünler yazın yapılmaz, hasat işleri sona erince yapılır. Erkek tarafı ilkbaharda yapılmasını kız tarafı ise sonbaharda yapılmasını ister.Bunun altında yatan gaye her iki taraf içinde kızın işgücünden yararlanmadır. Düğünler çoğunlukla cuma günü, cuma namazından sonra başlar pazar günü öğleden sonra biter, ya da salı günü öğle namazından sonra başlar perşembe günü öğleden sonra tamamlanır.

Tüm bunlarla beraber düğün tarihi hususunda erkek ve kız tarafının ittifakı önemlidir. Düğünler, dokumacılıkla geçim temin edenlerin çoğunlukta olduğu Kızılcabölük'te genellikle yaz aylarına denk getirilmektedir. Bu yörede umumiyetle salı akşamı başlar, cumartesi günü öğleden sonra çeyiz bakma vardır.

Tavas'ta bütün eşyaları kız evi yapar. Son zamanlarda oğlan evi yatak odası takımını almaya başlamıştır. Düğün başlamadan önce eşya görülür. Alınan eşyalardan kız evine ait olanlar oğlan evine, oğlan evine ait olanlar kız evine gönderilir. Her iki taraf düğün başlamadan önce, eşyaları evin bir odasında gelen gidene gösterirler, açık sergi şekilde yapılan bu işleme "kesim" adı verilir. Daha sonra kızın eşyaları oğlan evine gönderilir. Eşyaları kızın akrabalarından bir gurup kadın götürür ve gelin odası düzerler. Günümüzde ise ayrı evler tutulduğundan bu adet ev yerleştirme şekline tekabül etmiştir. Eşyaları getiren kadınlara para ve hediyelerin yanında bir sini baklavada verilir.

Köylerinde çeyiz eşyaları merkezde olduğu kadar zengin ve teferruatlı değildir. Oğlanın içinde yorgan, yastık ve döşeğin olduğu sadece bir kat yatağı olur. Kızın ise bir çaput çuvalı (geçmişte sandığın vazifesini gören), bir kilimi, bir çift çulu, bir ekmek torbası bulunur. Son yıllarda bu gelenek tamamen bozulmuş, yine merkeze nazaran zengin olmamakla beraber çeşitli eşyaların alınmaya başladığı görülmektedir.

Tavas'ta tüm hazırlıklar tamamlandıktan sonra, düğün telaşı bir hafta önce başlar.Düğünden evvelki son pazar günü nikah yapılır. Nikahtan sonra, oğlan tarafı ve akrabalarından sadece kadınların katıldığı, kıza para takma şeklinde icra edilen "minder altı" adı verilen tören yapılır. Amacı ev eşyalarının neredeyse tamamını yüklenen kız evine para yardımı yapmaktır. Şu şekilde yapılmaktadır: Tören günü oğlan evi, kız evine ziynet eşyaları ve "henteri" denilen (Üçetek) yöresel, kadınlara özgü tören kıyafetini gönderir. Gelin bunları giyer ve ziynet eşyalarını takarak, gelenlerin ellerini Öper. Odaya girmeden evvel kaynana aldığı elbiseliği yere serer ve gelinin bunun üzerinden geçmesini sağlar, buna " kız yürütme'denilir. Bu işlem bittikten sonra, gelin herkesin görebileceği bir yerde dikilir. Görümce, gelinin yanına gelerek takılan eşyaların adını ve takan kişinin lakabını belirtir. Takı işlemi bittikten sonra gelen kişiler, kızın başından şeker, fıstık ve bozuk para saçarlar. Bilahare davetliler dağıldıktan sonra kalan oğlan evine çay ve kahve ikramı yapılır. Burada takılan paralar kız evine kalır. Altın türünden takılar ise kızla beraber oğlan evine gider.

Tavas'a bağlı yerleşim birimlerinde düğünde ağırlık oğlan evindedir. "İzinlime" den yani resmi nikahtan sonra altın takılar ve giyim, kuşam alınır.Kararlaştırılan bir günde oğlan evine manifatura işiyle uğraşan varsa o köyden yoksa yakın yörelerden seyyar bir esnaf çağrılır. Kız evinden kızın anası, babası ve bir akrabası gelir. Öncelik kız evininkiler olmak üzere ihtiyaçlar ve okular alınır. Buna "çapıt görme" denilir.Kesim atıldıktan sonra oğlan evi ilk hazırlık olarak, komşu ve akrabalarının katılımıyla değirmene un öğütmeye gider. Bazı köylerinde, yakın zamanlara kadar hazırlanan buğday ve arpa çuvalları, süs çanları takılmış develere sarılır. Değirmende kesmek için bir oğlak veya erkeç «Oturulur, dönüşte de atmak için tüfekler alınırdı. Dönüşte develerin çanları bırakılır ve tüfekler atılarak eve gelinirdi. Kız evine un, tarhana, bulgur gibi yiyecek maddeleri gönderilir. Düğün öncesi çay, kahve, şeker gibi diğer eksiklerde tamamlanır. Kesilecek erkeç veya oğlaklar hazırlanır. Düğünden birkaç gün evvel komşu ve akraba kadınlar toplanarak, kız ve oğlan evinin ekmeklerini yaparlar. Ayrıca düğünde kullanılmak üzere tencere, tabak, çanak, kaşık, sofra, sini, çul gibi malzemeler komşulardan ödünç alınır. Yemekleri pişirmesi için işinin erbabı bir kadın aşçı tutulur. Köyde yoksa, yakın köylerden temin edilir. Düğünlerde umumiyetle et kavurma, kuru fasulye, dolma, aşure, baklava, cacık, pilav, çorba (arpacık, tarhana, un) ve benzeri yemekler yapılır. Ayrıca mutlaka lokum ve helva bulundurulur.

Düğünlerde müziğin icrası için; bir davul, bir bağlama, bir veya iki zurna ve ilaveten cümbüş gibi çalgıları bulunan, kendi köylerinden veya civar köylerden para karşılığı anlaşılarak çalgıcılar tutulur. Düğünün birinci günü akşam üstü gelirler, gelin alımı bittikten sonra ayrılırlar. Yolları uzak da olsa düğün yapılan mahalle veya köyde kalmazlar.Bazı köylerinde, bu işi yapabilecek kişiler arasından bizzat düğün sahibi tarafından seçilip tespit edilen, düğün bayrağını taşıyan, yani düğünün başlangıcından bitimine kadar düzgün bir şekilde devamını sağlayan kişiye'bayraktar" denilir. Bayrağı daima o taşır ve organizasyonu gerçekleştirir. Bu hizmet karşılığında ücret verilmez ancak kumaş ve benzeri hediyeler verilir

KINA YAKMA

Düğünden evvel kız evinde gece yapılan törenlerde kına yakmadır. Gelin alımı pazar günü olacaksa ondan evvelki ilk çarşamba gecesi yapılır.Kınaya erkek tarafından genç kızlar ve kadınlar gelir. umumiyetle köylerinde eskiden bir bakır tepsi ters çevrilip darbuka gibi erbabı kadın tarafından yöresel türküler eşliğinde çalınır eğlenilirdi. Bunlara ek  olarak'sipsi" denilen üflemeli çalgıda çalınırdı. Günümüzde teyp veya org eşliğinde eğlenilmeye başlanmıştır. Bu eğlencelerde esprileriyle tanınan herkesin sevdiği birisi genç kızları çeşitli latife ve şakalarla oyuna kaldırır.

Köylerinden farklı olarak Tavas merkezde kına gecesi eğlence yapılmaz. Henteri giyen geline yakın akrabalar, özellikle damat tarafı altın takar ve geline , arkadaşlarına, yakın akrabalarına kına yakılır. Kına çanağının içine para saklanır ve bu para ortaya çıkınca gelin tarafından duvara yapıştırılır. Bu parayı gelinin arkadaşlarından en erken kalkan alır ve hatıra olarak saklar.Gelinin başının üzerinden şeker, fıstık, bozuk para dökülür. Minder altı denilen törende olduğu gibi burada da takılan para ve altınlar bir kişi tarafından konuklara duyurulur.

Tavas merkez de eskiden uygulanan günümüzde yok olmuş geleneklerden birisi "gelin hamamıdır. Geriz önü veya Hama mönü mevkiinde (şimdiki Cumhuriyet meydanının bulunduğu havali) bulunan kubbeli hamam 1969 yılında yıkılıncaya kadar sürmüştür. Düğün haftasının cuma günü sabahtan gidilirdi. Başta gelinin kardeşleri, arkadaşları, kaynanası, görümceleri, eltileri olmak üzere oğlan ve kız evinin yakınları davet edilirdi. Gelin hamamına yaşı ne olursa olsun erkekler katılamazdı. Yıkanma öncesi hamamın giriş kısmında bulunan salonda şarkı ve türküler eşliğinde eğlenilir, oyunlar oynanırdı. Gelin oynarken, oğlan tarafının önceden hazır ettiği, bozuk para ve çerezler (leblebi, fındık, fıstık vb.) genellikle görümceler tarafından, gelinin başına serpilirdi ve çerezler yenilirdi. Yıkanma işlemi bitince, oğlan tarafının aldığı elbiseyi giyen gelin, arkadaşları tarafından süslenirdi. Hamam masraflarının tümünü oğlan tarafı karşılardı ve ayrılırken hamamcıya da gömlek, havlu gibi hediyeler verilirdi.

Köylerinde düğünün ikinci günü akşamı komşuların, köylülerin ve çevre köylerden gelen genç, ihtiyar bütün kadınların katıldığı kına gecesi eğlencesi yapılır. Bazı köylerinde düğünün ikinci günü yani cumartesi günü kızın çeyizleri sergilendiği için "çeyiz günü" denilir ve aynı gün akşamı kına yakılır. Gündüz gelin başı yapılır. Günümüzde varsa yakınlarda veya Tavas merkeze kuaföre götürülmektedir. Kına günü saçı bozulmasın diye gelin yatmaz sabaha kadar bir sandalye üzerinde oturur. Önce gelenlere akşam yemeği yedirilir sonra eğlenceye geçilir. Başta dışarıdan gelenler olmak üzere davetlilerin hemen hepsi oynatılır. Çalgı olarak ekmek yapımında hamur yoğrulan bakır leğen kullanılır. Oyuncularda ellerinde çaldıkları kaşıklarla eşlik ederler. Türküler söylenir, maniler okunur. Gecede gelin kaynana oyunu, kösem oyunu, yar başına oyunu, erkek oyunu, kız kaçırma oyunu gibi oyunlar oynanır. Birde gelinin ağlatıldığı kız ağlatma oyunu vardır. Oğlan evini temsilen kına gecesinin bir bölümüne katılan kadınlar, geline takılar takarlar.

Eğlenceler bittikten sonra gelinlik kız başına "heril" denilen bir örtü örtülerek ortaya oturtulur, mani lerle veya yöresel türkülerle "okşanarak" gelin ağlatılmaya çalışılır, ellerine kına yakılır. Gelinin elleri yanı sıra ayaklarına da kına yakılır.Herkes ortaya para atar ve bunlar toplanarak geline verilir.Gelinin arkadaşları ve konuklardan isteyenler de ellerine gelin kınasından yakarlar. Kız evinde olan düğün şenliklerine damat ve diğer erkeklerin katılması uygun değildir. Bu kural bazı köylerinde sert cezalarla desteklenmiştir. Eğer bu kuralı ihlal ederek gelen olur ve fark edilirse, kız evi sakinleri sırtlarına semer vurup binerler ve evlerine bu semerle gönderirler. Sırtına semer vurulan bu gençler günlerce utançlarından dışarı çıkamazlar. Semer işinden dolayı bazı düğünlerin bozulma noktasına geldiği bile olmuştur. Damat da bu kurallara uymak durumdadır. Fakat bazı kurnaz delikanlıların kadın elbisesi giyerek kına gecesini yakalanmadan izledikleri de vakidir.

DÜĞÜN ŞENLİĞİ

Bilhassa köylerinde, düğünler genellikle Eylül, Ekim veya Kasım, Aralık, Ocak gibi kış aylarında yapılır. İş mevsimi sayılan diğer aylarda mecburiyet hasıl olursa düğün yapılır. Düğünün başlama günü, mutlaka ya cuma veya salı günüdür. Cuma günü başlayan düğün pazar günü,salı günü başlayan düğün perşembe günü sona erer, yani üç günde tamamlanır. Bazı köylerinde düğün perşembe günü başlar, oğlan evi kadınları kız evine giderler eğlence yapılır buna "kesim" denir. Cuma akşamına bayrak asılmasından dolayı "bayrak" denilir ve kız evine lokum, baklava götürülerek ziyarete gidilir. Cumartesi gününe "çeyiz" denilir.

Oğlan evinde yemek kazanları bahçelere kurulur ve perşembe Sülünden itibaren civar köylerden "okucular" ın da gelmesiyle sayıları gittikçe artan konuklara her öğün yemek verilir. Davetiye olarak gönderiler, mendil, havlu veya bir parça kumaşa oku adı verilir. Yaygın olarak mendil veya havluların bulunduğu okulardan köyün tamamına ve köy dışındaki eş, dost, akrabaya gönderilir. Oku gönderilen ve düğüne katılan konuğa okucu denilir. Bunlar oku karşılığı olarak düğün sahibinin cebine para bırakırlar veya hediyelik eşya getirende olur. Okucunun çokluğu düğün sahibinin itibar ve saygınlığının bir göstergesi olarak kabul edilir.

Uzaktan gelen okuculara, önceden hazırlanmış yatacak yer tahsis edilir. Yedirme işlemi cumartesi akşamına hatta az da olsa pazar günü öğleye kadar devam eder. Bu yemeklere davet Tavas merkezde oku gönderilmiş bile olsa ev, ev dükkan ,dükkan dolaşılarak tekrar şifahi olarak yapılır, aksi halde yemeğe gelmezler.

Köylerinde düğünün bir gün öncesinden kız evinden, mendil veya parça kumaştan oluşan bayraklık istenir ve bu alınmadan bayrak dikilmez, düğün başlamaz. Bayraklık olarak alman mendil veya kumaş parçası, bayrak direğine bağlanır. Bayrak, sabah ezanı ile birlikte birkaç el tüfek atılarak dikilir ve böylece düğün başlamış olur. Düğüne eğer cuma günü başlanıyorsa, cuma namazından sonra önceden tutulmuş olan "çengici"de denen çalgıcılar, oğlan evinin görünür bir yerinde zurna eşliğinde davul çalmaya başlarlar ki bu düğünün resmen ilam anlamına gelir. Bu çalgıcılar eve gelince tavuk kesilir ve ziyafet verilir. Onlar da yemekten sonra "oturak" denilen kısa bir ev içi eğlencesi yaparlar.

Düğünün ilk gecesine "küçük meydan" denilir ve oğlan evi yakınlarında bir araziye meydan ateşi yakılır. Buraya yemekten sonra köyün içindeki okucular ve komşulardan genç, ihtiyar herkes toplanıp otururla Sadece kadınlar katılmazlar, meydan dışında bir yerden eğlenceleri seyrederler. Bayraktar çalınan çalgıların eşliğinde düğün sahiplerinden il veya dört kişiyi kollarından tutarak oyuna kaldırır, hemen herkes Tavas zeybeği oynar. Gece geç vakte kadar devam eden eğlence damat ve sadıç ın oynamasıyla tamamlanır. Oyun aralarında bağlama çalınır, türküler söylenir-Kız evinde ilk gece çok yakın akrabaların, komşuların katılımıyla ufak eğlenceler yapılır.Tavas merkezde, ertesi gün yani cumartesi günü akşam oğlan evinde, damadın arkadaş ve akrabalarından çoğunlukla gençlerin katıldığı çalgılı eğlence yapılır. Cuma ve cumartesi günü akşamları kız evinde yapılan eğlencelere "çeyiz" adı verilir. Oğlan evi bu gece tuttukları çalgıcılarla kız evine "çeyiz yapmaya" gelirler. Damatla, gelin bir odada oynatılır. Bilahare avlu veya bahçeye çıkılarak eğlenceye devam edilir. Oğlan evi bu törende fazlaca kalmaz ayrılır. Cumartesi günü yapılan biraz daha geniş çaplı olur. Çevrede bulunan nişanlı genç kızların kaynanaları çeyize gidiyoruz, siz de gelin "para çevireceğiz" diyerek "dünür daveti" yaparlar. Genç kızları oynatan kaynanalar ve görümceler kendi gelin adaylarına para çevirerek, çalgıcılara para verirler. Çevrilen bu paralar bir itibar ölçüsü olarak görülür. Cumartesi çeyizinin sonunda yakın akraba ve arkadaşlarının katılımıyla geline yine kına yakılır. Kızıtcabölük'te cumartesi günü öğleden sonra çeyiz bakma vardır. Kız annesi birkaç yakın akrabasını yanına alarak evin girişin de oturur. Çeşitli hediyelerle "mübarek olsun" dileğinde bulunan misafirlere şeker ikram edilir. Buradan ayrılan düğün eğlencelerini seyretmek için meydana gider. Gelinlik kız gelinliğini giyip, süslenir. Arkadaşları da üç etek ve fes giyerler. Eğlence devam ederken oğlan evi mensupları gelirler. "Kaya kız" oynaya oynaya gelini ortaya kaldırır takı merasimine geçilir. "Çırtgan" (Çağırtkan) denilen kişide kimin ne taktığını yüksek sesle açıklar.Daha sonra genellikle kuru fasulye, dolma, pilav ve tatlıdan oluşan yemekler yenir. Akşama kadar süren çeyiz merasimi kına eğlenceleri ile devam eder.

Köylerde ise köyün delikanlıları sabah erkenden atlarla veya bazı Boylerde develerle dağa düğün evinde kullanılmak üzere odun yapmaya giderler. Gençler dönüşlerinde çalgılarla karşılanırlar, yemek yedirilir bilhassa “saraylı” denilen tatlı ikram edilir. Yemekten sonra gençler birer kez Tavas zeybeği oynarlar.Cumartesi günü öğle namazından sonra, bir eşeğe başına gelin alı onulmuş bir çocuk bindirilerek davul zurna eşliğinde kız evine gidilir. Buna “Tomgavı” "tongavı" denilir. Beraberlerinde bir denk buğday unu (Bir denk = 5 Kile = 50-55 kg.), fasulye, yağ, çay, şeker gibi "aşlık, keşlik", koyun keçi gibi "etlik hayvan" ve kullanılmak ü/ere odun götürürler. Giden gurup kız evinin önünde oynar.

Bilhassa Yahşiler ve Gökçeler köylerinde Öğlen yemeği yenildikten sonra düğün alayı oğlanın eşyalarını süslenmiş develere yükler ve çalgılar eşliğinde kız evine götürürler. Bu eşyalar arasında bir takım yatak, bir çuval un, yarım dolu keşkeklik buğday, tarhana, bulgur, tereyağı, armut hoşafı ve bir bacak et bulunur. Kız evi gelen alayı karşılar, sigara ve şeker ikram eder. Çalgılar çalınır, kız evi erkekleri de dahil gençler oynarlar ve en son damatla sağdıcı oynar. Bu sırada ikisine para takılır. Kadınlar da kapalı bir alanda kendi aralarında leğen çalarak eğlenirler. Kız evinde çok fazla kalınmadan düğün alayı çalgı eşliğinde geriye döner. Kız o gece oğlan evinden gelen yatakta yatar. Akşamdan itibaren diğer mahale ve civar köylerden gelen okucular düğün evine bir iki kilometre kala tüfek atarak geldiklerini duyururlar. Okucuların geliş sırasını takiple görevlendirilenler, tüfek atma sırasına göre bayraktar ve çalgıcılarla gidip misafirleri karşılarlar. Karşılama sırasında yine tüfekler atılır ve okucular getirdikleri basmayı bayrağa bağlarlar. Düğün evine geldiklerinde bir sefer oynarlar ve kahvelerini içtikten sonra kendilerine, sabah ezanından itibaren yapılmaya başlanan yemekler ikram edilir. Menüde genelde çorba,etli tarhana aşı, dolma, baklava benzeri yemek ve tatlılar bulunur.

Okucular yemekten sonra düğün şenliğinin yapılacağı ortasında ateş yakılmış, önceden hazırlanmış meydana götürülürler. Okucular sırasıyla guruplar halinde karşılanıp yerleştirildikten sonra çalgıcılar da meydandaki yerlerini alırlar. Bayraktar konukları sırasıyla oyuna kaldırır. Oyunlar en az iki kişi ile oynanır, ancak sayı çift olmak şartıyla dörtten fazla kişiyle de oynanabilir. Genelde Tavas zeybeği oynanır. Gecenin en büyük eğlencesi de arap oyunudur. Geç vakte kadar devam eden eğlencelerde, en son hatırlı ve itibarlı konuklar oynatıldıktan sonra damat ve sadıç oynatılarak törene son verilir. Bugün yok denecek kadar azalmış olmasına rağmen, ikinci gün düğün sahibi tarafından ortaya yüklüce bir para ve hediyeler konarak o bölgedeki meraklı delikanlıların yanı sıra, yörede namlı pehlivanlarında iştirak ettiği yağlı güreşler tertip edilir.

GELİN ALMA

Pazar günü "gelin alımı"dır. Kız evinin önceden aldığı damada ait, giyim kuşam eşyaları oğlan evine gönderilir. Eşyaları götüren kişilere gömlek gibi çeşitli hediyeler verilir.Oğlan evinden bir kaç kadında kız evine, kızın eşyalarını döşemek için gider. Bilahare kız tarafından, oğlanın annesine, babasına, kardeşlerine duru gönderilir. Ardından oğlan evi çalgıcılarla ve uzun bir araba konvoyuyla gelini almaya gelir. Köylerde bazı gençler bu konvoya atlarla katılır ve Özellikle gelin ata bindirilir. Eskiden Tavas merkezde gelin almaya gidileceği gün, yani pazar günü damat, sadıç ve arkadaşlarının hamama gitmeleri bir gelenekti. Eğlencelerin yanı sıra birbirlerine giysi saklama gibi çeşitli şakalar yaparlardı. Buradan damadın damatlıklarını giymesiyle, bahşiş verilerek ayrılırlardı. Eve gelindikten sonra "damatlık tıraşı" yapılırdı.

Eskiden "gelin alımında", damat ile beraber arkadaş ve akrabaları ata binerlerdi ki katılan atlı sayısı düğüne gösterilen itibarın göstergesi sayılırdı. (Günümüzde yine aynı şekilde taksi sayısı bunu göstermektedir.) Tavas merkezde de şimdiki Hakimiyet İlkokulunun bulunduğu yerde at koşulan yapılır cirit oynanırdı. Kız evine gelindiğinde, burada gelinle damada şerbet içirilir. Davul zurna eşliğinde, damadın arkadaşları başta Tavas zeybeği olmak üzere çeşitli oyunlar oynarlar. Damadın sadıcı gelinin bineceği atı hazırlar. Eskiden,köylerinden farklı olarak gelin, kız evinden "mafya" denilen iki atın çektiği bir arabaya bindirilir ve gezdirilirdi. Sonradan bunun yerine fayton almış,günümüzde ise taksi kullanılmaktadır.Sadıç evli olması şartıyla damadın samimi bir arkadaşı, akrabası veya varsa eniştesidir. Adeta düğünün organizesinden sorumludur ve düğünle ilgili bazı masrafları kendisi karşılar.

Gelinin yakın bir akrabası gelinin üzerinden kapıyı kilitler ve bahşiş alıncaya at^r kapıyı açmaz. Vedalaşma ve dua faslı bittikten sonra gelin ata bindirilerek, önceden belli güzergahta dolaştırıldıktan sonra oğlan evine gelinir. Bilhassa köylerinde, gelin evin önüne gelince attan İnmez, "ayak bastı" ister. Kayınpeder veya kayınvalideden tarla, hayvan, altın gibi çeşitli armağanlar aldıktan sonra iner. Gelin bir sandalyenin üzerine oturtulur. Damatta arkadaşlarıyla beraber gezmeye gider. (Tavas'ta yaz mevsiminde bağlar mevkiine, kışın ise herhangi bir kıraathaneye kahve içmeye gidilir.)

Akşam namazı esnasında kız evinden, oğlan evine gelinle damadın akşam yemeğinde yemesi için etli veya tavuklu pilav gönderilir. Yatsı namazından sonra imam gelir ve imam nikahı olarak adlandırılan dini nikah kıyılır. Damat böylece gerdeğe girer.Köylerinde öğle yemeğinden sonra gelin alma hazırlıkları başlar. Gelin alma alayına herkes katılır. Yollarda, eğlenceler ve köyden veya komşu köylerden gelenlerin katıldığı at yarışları yapılır.   Yarışmalara katılan atlara birer mendil bağlanır. Ayrıca "nişancı" seçimi için belirli bir noktada hedef belirlenerek atış yapılır. Kazananın tüfeğinin ucuna mendil bağlanır. Kız evine yaklaşıldığında, bayrağın arkasında kol kola giren gençler havalar çekmeye (türkü söylemeye) başlarlar. Gelin alımına damat katılmaz. Kız evine gelindikten sonra kısa bir oyun oynanır.

Gelin evi yas evi gibidir, sabahtan itibaren köyün erkek ve kadınları "mübarek olsun" ziyaretleri yaparlar. Bu ziyaretçilere lokum, şeker, kolonya, uzaktan gelenlere yemek ikram edilir. Gelin son kez oynatılır. Tüm bunlardan sonra ikindi ezanına doğru gelin almak için gelenlere, sigara, şeker ikram eder ve gelini hazırlamaya başlarlar. Geline "üç-beş" de denilen henteri yani üçetek  giydirilir. Gelinin başı da karbon ve simlerle süslenir. Gelin kızın sağ ayakkabısını içine para koyarak babası giydirir. Ayrıca duvağını da babası örter. Kız evinin küçük çocukları gelinin bulunduğu odanın kapısını, damatm babası kapı parası verinceye kadar tutarlar. Al renkli örtülerle hazırlanan gelin anne, baba ve akrabalarıyla el öperek vedalaşır, onlarda çantasına para koyarlar. Sağdıcın çektiği ata, babası ve kardeşlerinin yardımıyla bindirilir ve Üzerine hayatları tatlı geçsin diye bozuk para ve şeker atılır.Günümüzde gelin giysisi olarak, beyaz renkli tülden yapılan gelinliklerin kullanıldığı görülmektedir. Damat giysisinde koyu renk, sadıçın elbiselerinde ise genelde açık renkler tercih edilmektedir.Çalgıların eşliğinde havalar çekilerek kız evinden ayrılının Gelinin eşyaları atlara yüklenir, bazı köylerinde damadın eşyaları da yüklenir veya atların yanında üzerler ikilimlerle örtülmüş develerde çanları ve çıngırakları açılarak taşıma işleminde kullanılır. Yolda düğün alayı birkaç kez durdurulur ve bayrak arkasından giden gençler oyunlar oynarlar. Oğlan evine gelindiğinde son olarak gençler toplu halde bir oyun oynarlar, bilahare gelin indirme başlar. Damat bu merasime de katılmaz.Damadın babası, anası, amcaları, ve dayıları geline hediye olarak ne vereceklerini söylerler.Genellikle verilen hediyeler koyun, keçi, dana gibî canlı hayvan türleridir. Hediye işlemi bittikten sonra kaynana, boynuna bir tülbent bağlayarak gelini attan indirir, Kapı eşiğine oklava ve bir çanak su konulur. Gelin içeri girerken oklavayla, suyu alırsa geçim yapacak, almazsa geçimsiz olacağına inanılır. Bir odaya alınan gelin sandık üzerine oturtulur ve kucağına küçük bir çocuk verilir. Akşam vaktine kadar oğlan evinin kadınları kendi aralarında çalgı çalıp oynarlar ve bilhassa kayınvalide oynatılır. Oynarken kayınvalidenin donunun paça lastiği kesilir, buna "paça kırma" denilir.Gelin tek başına oturarak akşama doğru gelecek olan damadı bekler.Damat gelince abdest alır, cemaatle kılınan yatsı namazından sonra imam nikahı yapılır. Büyükler tarafından hocanın okuduğu dualar eşliğinde gerdeğe girilir. Gelinin beraberinde getirdiği katmer ve bulamacı yerler.  

GELİN ERTESİ VE EL ÖPMESİ

Tavas merkezde ve bazı köylerinde gelin alımının ertesi günü, yani pazartesi günü, eve daha önce kına yakma merasimine gelmiş bulunan kadınlar gelirler buna "gılıvan" veya "kılıvan" denir.Gelinin eşyalarına baktıktan sonra ayrılırken yakınlık derecelerine altın ve para bırakırlar. Damat da arkadaşlarıyla beraber m